Form Front Page

Liczebniki w języku angielskim

Nie można wyobrazić sobie funkcjonalności żadnego języka, bez liczebników. Liczebniki są potrzebne do wyrażania i określenia ilości czegoś, podawania kolejności, daty, godziny. To część mowy, która pozwala nam liczyć, mierzyć, wyrażać wielkość itp. Każdy język ma swoje zasady tworzenia liczebników, podobnie język angielski. Przedstawiamy krótki poradnik, jak tworzy się liczebniki po angielsku.

 

Rodzaje liczebników w języku angielskim

Możemy wyróżnić kilka rodzajów liczebników, które towarzyszą nam w życiu codziennym. Angielskie liczebniki są dla nas ważne, ponieważ ich znajomość jest potrzebna w pracy, w sklepie, podczas wypoczynku czy też podróży. Angielskie liczebniki możemy podzielić m.in. na: liczebniki główne (cardinal numbers) i porządkowe (ordinal numbers). Określimy nimi ułamki (fractions), daty (dates), procenty (percentage), odległości (distance), prędkości (speed), czas (time) itp.

 

Liczebniki główne

Wskazują na ilość – jeden, dwa, trzy. Na przykład: One boy. Two apples. Three dogs. Pierwsze dwanaście liczebników głównych ma swoje nazwy, których po prostu musimy się nauczyć. Od nich budowane są potem kolejne. Liczenie po angielsku nie jest trudne, musimy tylko nauczyć się podstaw.

1one7seven
2two8eight
3three9nine
4four10ten
5five11eleven
6six12twelve

Znając dwanaście pierwszych, łatwo zbudujemy liczebniki od trzynaście do dziewiętnaście. W tym przypadku tworzymy je regularnie, dodając końcówkę ‑teen (naście) do rdzenia, czyli jednego z pierwszych dziewięciu liczebników głównych. Wygląda to następująco:

13thirteen
14fourteen
15fifteen
16sixteen
17seventeen
18eighteen
19nineteen

Powyżej widać, że czternaście to połączenie cztery (four) oraz ‑teen (naście), podobnie jest z liczebnikami od szesnaście do dziewiętnaście. Mamy tu jednak dwa wyjątki. Trzynaście to thirteen, a piętnaście to fifteen.

 

Liczebniki angielskie od 20 wzwyż

Teraz warto zobaczyć, jak tworzymy kolejne liczebniki. Ponieważ dziesięć już znamy (ten), to skupmy się na wielokrotnościach liczby dziesięć. W tym przypadku znów tworzymy je przez dodanie do rdzenia z pierwszej dziewiątki końcówki -ty. Wyglądać to będzie następująco:

20twenty
30thirty
40forty
50fifty
60sixty
70seventy
80eighty
90ninety

W tym przypadku wyjątek stanowią liczebniki dwadzieścia, trzydzieści, czterdzieści i pięćdziesiąt, gdzie pierwszego członu nie stanowią liczebniki od jeden do dziewięć. Musimy się ich nauczyć.

Budowa pozostałych liczebników również jest bardzo prosta. Wystarczy, że do wielokrotności liczby dziesięć dodamy jedności w postaci liczebników od jeden do dziewięć. Całość zapisujemy z łącznikiem. Przykładowo: dwadzieścia jeden to twenty-one.

21twenty-one
24twenty-four
25twenty-five
36thirty-six
49forty-nine

Na koniec jeszcze warto zapamiętać, jak zapiszemy wielokrotności liczebników sto, tysiąc oraz milion.

100hundred
200two hundred
300three hundred
1000thousand
4000four thousand
1000000one milion

W przypadku dużych liczebników, powyżej sto i tysiąc, trzeba także pamiętać o odstępach między członami. Ich budowa jest prosta. Najpierw podajemy ilość setek, czy też tysięcy, następnie dodajemy ilość dziesiątek oraz jedności z zachowaniem odpowiedniej interpunkcji. W języku angielskim liczebniki złożone rozdzielamy za pomocą słówka and (przed dziesiątkami i jednościami) i przecinka (przed setkami). Przykładowo:

101one hundred and one
299two hundred and ninty-nine
647six hundred and forty-seven
1001one thousand and one
5345five thousand, (przecinek) three hundred and forty-five

 

Liczebniki porządkowe po angielsku

Liczebniki porządkowe mówią o kolejności – pierwszy, drugi, piąty, dziesiąty itd. Budowa liczebnika porządkowego po angielsku nie jest skomplikowana ma jednak kilka wyjątków. Osoby, które grają w gry lub oglądają zawody sportowe, mogą zauważyć, że miejsca od pierwszego do trzeciego mają nieregularną formę i opisywane są w następujący sposób:

1stfirstpierwszy
2ndseconddrugi
3rdthirdtrzeci

W zapisie liczbowym do liczebnika zawsze dodajemy końcówkę, która sygnalizuje, że jest to właśnie liczebnik porządkowy. Jak widzimy w powyższej tabeli, pierwsze trzy liczebniki zapisujemy nieco inaczej niż pozostałe. Te wyjątki po prostu musimy zapamiętać. W zapisie wszystkich kolejnych liczebników należy dodać końcówkę -th. Na przykład:

15thfifteenthpiętnasty
11theleventhjedenasty
28thtwenty-eighthdwudziesty ósmy
155thone hundred fifty fifthsto pięćdziesiąty piąty

Trzeba też pamiętać o jeszcze jednym wyjątku. W przypadku liczebników, które są wielokrotnością liczby dziesięć i mają końcówkę -y, musimy przed dodaniem końcówki -th zmienić w liczebniku porządkowym końcówkę -y na -ie:

twenty → twentieth
forty → fortieth
sixty → sixtieth
eighty → eightieth

Ułamki w języku angielskim

Iloraz dwóch liczb można przedstawić w postaci ułamka zwykłego, na przykład 1/2, lub dziesiętnego, na przykład 0,5. Po angielsku ułamki zwykłe nazywają się vulgar fractions i zapisuje się je w następujący sposób:

1/2one halfjedna druga (połowa)
1/3one thirdjedna trzecia
1/4one quarterjedna czwarta (ćwierć)
3/4three quarterstrzy czwarte (trzy ćwierci)
1/5one fifthjedna piąta
5/6five sixthspięć szóstych
1 1/4one and a quarterjeden i jedna czwarta
1 12one and halfjeden i pół

Jak czytamy takie ułamki? To dość proste. Licznik czytany jest jak liczebnik główny, czyli one, two, five, six itd. Mianownik jest zaś liczebnikiem porządkowym – third, fifth, sixth. Jeśli jednak czytamy ułamki, które mają licznik o wartości większej niż jeden, to mianownik dodatkowo przyjmuje liczbę mnogą, czyli dodajemy końcówkę -s. Przykładowo sixths, fifths, quarters.

By utworzyć, dobrze zapisać i odczytać ułamki dziesiętne, czyli decimal fractions, wystarczy znajomość liczebników głównych. Ułamek dziesiętny zbudowany jest z cyfry przed kropką oraz cyfr po kropce. Tak więc liczby dziesiętne czytamy, wymawiając separator dziesiętny „point”, a następnie odczytujemy każdą cyfrę oddzielnie. Ważne jest, by zauważyć, że zmienia się sposób czytania cyfry zero, którą wymawiamy jak nought [no:t] lub oh [ou]

Przykładowo:

0.5point five
0.06point oh/nought six
0.72point seven two
2.91two point nine one
1.05one point oh/nought five

Procenty w języku angielskim

Odczytywanie procentów w języku angielskim jest tak samo proste, jak czytanie liczb po angielsku, ba nawet chyba jeszcze prostsze. Jeśli bowiem znamy liczby, to bez problemu poradzimy sobie z odczytywaniem procentów. Wystarczy, że wymówimy liczbę i dodamy do niej wyraz „percent”. Przykładowo:

0.5%point five percent
0.06%point zero six percent
2%two percent
2.91%two point nine one percent
100%one hundred percent

Proste prawda?

 

Jednostki miary po angielsku

Odczytywanie miar w języku angielskim wymaga od nas tak naprawdę jedynie znajomości nazw ich poszczególnych jednostek. Dzieje się tak dlatego, że znając liczebniki główne, wystarczy dodać do nich jednostkę miary, której chcemy użyć. Mogą to być kilometry (km), metry (m), kilometry na godzinę (km/h), łyżeczki (tsp) itp. Poniżej kilka przykładów:

60.2 kmsixty point two kilometers
25 mtwenty-five meters
100 km/hone hundred kilometers per hour
3 tspthree teaspoons
100 lbone hundred pound

 

Daty i lata w języku angielskim

Odczytywanie dat w języku angielskim nie jest takie straszne, jeśli znamy kilka prostych zasad. Przede wszystkim każdy rok czytany jest jako zbitka dwóch liczebników dwucyfrowych. Problem mogą sprawić daty, które rozpoczynają stulecie, na przykład 1500. Przeczytamy w angielskim jako piętnaście setek. Popatrzmy:

1500fifteen hundred
1900nineteen hundred

Jednakże daty takie jak 1000 i 2000 przeczytamy w następujący sposób:

1000one thousand
2000two thousand
2001two thousand and one

Warto jeszcze wspomnieć o pełnych datach, zawierających dzień, miesiąc i rok. Możemy je zapisać na kilka sposobów i każdy będzie poprawny. Przykładowo:

4 July, 1984
4th July, 1984
July 4, 1984*
July 4th, 1984*

* forma zapisu w Stanach Zjednoczonych

Od nas zależy, który zapis wybierzemy, jednak nie możemy już zdecydować, jak będziemy dane liczebniki czytać.

4 July, 1984 i 4th July, 1984the fourth of July nineteen eighty-four
July 4, 1984 i July 4th, 1984July the fourth, nineteen eighty-four

Na koniec warto dodać jeszcze, że czasami musimy skorzystać z daty określającej zdarzenie mające miejsce przed naszą erą. W tym przypadku podajemy datę i dodajemy na jej końcu BC (before Christ). BC/AC w niereligijnych tekstach jest notowane jako BCE/CE.

 

Nauka liczebników po angielsku – jak robić to dobrze?

Jeśli musimy szybko nauczyć się liczebników po angielsku, to na pomoc na pewno przyjdą nam wszelkiego rodzaju lekcje i rozmowy, które pozwolą nam się nimi bawić. Warto spróbować porozmawiać z lektorem o datach czy godzinach, rozwiązać z nim zadania językowe. Można zapisać się na nasz kurs angielskiego online, gdzie wybierzemy interesujące nas tematy lekcji, na przykład wspomniane liczebniki.

Możemy też skorzystać z bezpłatnych materiałów szkoleniowych online, które dostępną są na stronach szkoły. Są to między innymi ebooki oraz infografiki. Materiały są obszerne i pozwalają uczyć się różnych zagadnień bez konieczności wychodzenia z domu.

Nie warto się poddawać, czytanie liczb po angielsku, mówienie i korzystanie z liczebników jest niezbędne w codziennej pracy, życiu, przy okazji różnych obowiązków. Zaczynajmy od podstaw i starajmy się zapamiętać wyjątki. To dobry pierwszy krok.

Damian Strzelczyk

Co-founder oraz Chief Everything Officer w Tutlo, pasjonat przedsiębiorczości oraz startupów. W 2015 roku, wraz z Tomaszem Jabłońskim, stworzył Tutlo – nowoczesną szkołę języka angielskiego online.

Damian Strzelczyk

Co-founder oraz Chief Everything Officer w Tutlo, pasjonat przedsiębiorczości oraz startupów. W 2015 roku, wraz z Tomaszem Jabłońskim, stworzył Tutlo – nowoczesną szkołę języka angielskiego online.

Zacznij mówić płynnie po angielsku